İMAM GAZALÎ’DE ORUÇ (I)

Bu makale 291 kere okunmuş.27 Haziran 2016, Pazartesi - 12:38

Diğer ibadetlerde olduğu gibi orucun da hikmet ve maksadı insanı terbiye etmek, nefsinin tazyiklerine karşı onu güçlü kılmak, Allah’a karşı sorumluluklarının bilincinde olmasını sağlamaktır. Fıkıh kitaplarımızda oruç yeme içme,  cinsel ihtiyaçlarından uzak durma diye tarif edilir. Ancak oruçtan tam semere elde edebilmek için neler yapılacağı, hangi disiplin ve hassasiyet içinde olunacağı, nelere dikkat edileceği vb konular işlenerek orucun kalite ve keyfiyetinin nasıl yakalanacağı üzerinde durulmuştur.

Bu günkü yazımızda büyük düşünür, mutasavvıf ve din âlimi İmam-ı Gazali hazretlerinin oruçla ilgili tespit ve değerlendirmelerini sizlerle paylaşacağım:

İmam Gazali, orucu üç mertebede ele alır:

1- Avamın orucu: Kişinin yeme içmeden ve cinsi münasebetten uzak durmasından ibarettir.

2- Havassın orucu: Yeme, içme ve cinsi münasebetten uzak durmanın yanında kulağını, dilini, elini, ayağını ve diğer azalarını günahtan korumaktır.

3-Ahassü’l Havassın orucu: Avam ve havassın orucundaki hususlara riayetle beraber, kalbini, kötü emeller ve dünya düşüncelerinden sıyırarak, gönlünü Allah’tan başka her şeyden arındırıp bütün varlığıyla Allah’u Teâlâ’ya bağlanmak ve ondan başka hiçbir şeyi hatırına getirmemektir. Bu gibi yüce insanlar, Allah dostları, gönüllerini, kalplerini tamamıyla Allah sevgisi ve Allah aşkına adamışlardır. Bu büyük insanlar gönüllerine ve zihinlerine Allah’tan ve Ahiretten başka bir şey geldiğinde oruçlarının bozulacağını düşünmüşler böyle bir hassasiyet içinde olmuşlardır. Onların yegâne meşguliyetleri, Rableri’nin hoşnutluğunu, rızasını kazanmaktır. Bu yüzden gönüllerini her türlü dünyevi şeylerden uzak tutarlar. Bu mertebe peygamberler, sıddıklar ve mukarrebun (Allah’ın yakın dostları, dost olarak kendine Allah’ı seçen kullar) rütbesidir.

İmam Gazali Hazretleri orucu bu şekilde sınıflandırdıktan sonra havassın orucu olan bütün azaları günahtan koruma konusunu ele alır ve azalarımızın günahtan nasıl korunacağını açıklar:

1- Gözü korumak: Kalpleri meşgul edecek, kendisini Allah’ı hatırlamaktan alıkoyacak, dinen bakılması mekruh olan şeylerden gözünü korumasıdır. Burada mekruh olan şeylerden gözü korumak vurgusu dikkat çekicidir. Zira mü’min zaten haramlardan gözünü koruyacaktır.  Sevgili Peygamberimiz; “Şehvet nazarı ile bakmak, şeytanın zehirli oklarından bir oktur. Kim Allah korkusuyla onu terk eder yani şehvet gözü ile bakmazsa Allah’u Teala ona imanın tadını tattırır da imanın zevkini kalbinde duyar.” buyurmuştur.

2) Dili korumak: Dilini yalan, gıybet, koğuculuk, kötü ve çirkin söz ve münakaşadan korumaktır. Peygamber Efendimiz de bu hususta, “Oruç bütün fenalıklara ve cehenneme karşı bir kalkandır. Sizden biriniz oruçluyken cahillik edip kötü söz söylemesin. Şayet birisi kendisiyle itişmeye veya kendisine karşı kötü söz söylemeye kalkışırsa ‘ben oruçluyum, ben oruçluyum’ desin”  buyurmuştur.

Etiketler:   Etiket Eklenmemiş.

YorumlarHiç Yorum Yapılmamış.     'İLK YORUMU SEN YAP'

Adınız Soyadınız:

E-Postanız:

Yorumunuz:

10 + 9 = ?

 
haber yazılımı: buki